Pierwsza polska elektrownia jądrowa, planowana w lokalizacji Lubiatowo-Kopalino, ma składać się z trzech reaktorów typu AP1000. Łączna moc brutto obiektu osiągnie 3750 MWe. Charakterystycznym rozwiązaniem będzie wykorzystanie Bałtyku do chłodzenia obiegu parowego, co pozwoli zrezygnować z budowy dużych chłodni kominowych. Zgodnie z harmonogramem, pierwszy blok ma rozpocząć pracę w 2036 roku, a kolejne w latach 2037 i 2038.
Charakterystyka i budowa elektrowni w Lubiatowie-Kopalinie
Projekt elektrowni przewiduje budowę trzech niezależnych bloków, z których każdy będzie wyposażony w reaktor AP1000, własną obudowę bezpieczeństwa, turbinę, generator oraz niezbędne instalacje pomocnicze. Moc elektryczna brutto dla jednego bloku szacowana jest na około 1250 MW, natomiast moc netto, uwzględniająca zużycie energii na potrzeby własne elektrowni, wyniesie około 1170 MW. Ministerstwo Energii podtrzymuje harmonogram, zakładający oddanie pierwszego bloku do użytku w 2036 roku, a następnych odpowiednio w 2037 i 2038 roku. Wniosek o zezwolenie na budowę został złożony w Państwowej Agencji Atomistyki 31 marca 2026 roku.
Proces wytwarzania energii elektrycznej
W rdzeniu reaktora AP1000 znajduje się 157 zestawów paliwowych, zawierających pastylki dwutlenku uranu. Kontrolowane rozszczepienie jąder atomowych uwalnia energię w postaci ciepła. Standardowy cykl paliwowy dla AP1000 przewidziano na około 18 miesięcy.
Ciepło z reaktora jest odbierane przez wodę obiegu pierwotnego, która krąży pod wysokim ciśnieniem, dzięki czemu pozostaje w stanie ciekłym mimo wysokiej temperatury. Następnie woda ta trafia do generatorów pary, gdzie przekazuje energię oddzielnemu obiegowi wodnemu. W obiegu wtórnym powstaje para, która napędza turbinę i generator, produkując energię elektryczną. Oddzielenie obiegu pierwotnego od wtórnego jest kluczowe, ponieważ woda przepływająca przez reaktor nie trafia bezpośrednio do turbiny.
Chłodzenie z wykorzystaniem wody Bałtyku
Po przejściu przez turbinę, para musi zostać skroplona z powrotem do wody. Do tego celu niezbędne jest odprowadzenie znacznych ilości ciepła. W polskiej elektrowni zadanie to przejmie otwarty układ chłodzenia, wykorzystujący wodę morską z Bałtyku. Dzięki temu rozwiązaniu, jak informują Polskie Elektrownie Jądrowe (PEJ): „Proces chłodzenia pary będzie realizowany z wykorzystaniem wody morskiej, co wyeliminuje konieczność budowy dużych chłodni kominowych”.
Woda z Bałtyku będzie krążyć w oddzielnym układzie, nie mając kontaktu z wodą obiegu pierwotnego ani wtórnego. Jej rola ograniczy się do odbierania ciepła w skraplaczu. Pobór i zrzut wody morskiej będą realizowane poprzez specjalną infrastrukturę, taką jak kanały lub tunele poprowadzone pod dnem morza. Najwyższe stałe konstrukcje w wariancie otwartym chłodzenia mają osiągać około 70 metrów wysokości.
Pasywne systemy bezpieczeństwa AP1000
Jedną z wyróżniających cech reaktorów AP1000 są pasywne systemy bezpieczeństwa. „Cechą wyróżniającą AP1000 są jego pasywne systemy bezpieczeństwa, działające bez udziału człowieka i zewnętrznych źródeł zasilania” – podają PEJ. W przypadku całkowitej utraty zasilania, systemy te wykorzystują podstawowe zjawiska fizyczne, takie jak grawitacja, naturalna cyrkulacja i kondensacja, do utrzymania podstawowych funkcji chłodzenia. Producent, Westinghouse, deklaruje, że bezpieczne chłodzenie może być utrzymywane przez pierwsze 72 godziny bez interwencji operatora. Po upływie tego czasu przewidziane są dalsze czynności umożliwiające utrzymanie chłodzenia. Należy zaznaczyć, że pasywność dotyczy konkretnych funkcji bezpieczeństwa w sytuacji awaryjnej, a nie całkowitej pracy elektrowni bez personelu.
Opracowano na podstawie informacji rynkowych: Sonel. Inspiracja źródłowa: GLOBEnergia.
