Farma wiatrowa Dąbrowice o mocy 36 MW, należąca do ENGIE Zielona Energia, od 28 lipca świadczy usługi bilansujące w mechanizmie LFC (Load Frequency Control). Jest to pierwsza instalacja wiatrowa w Polsce, która działa w takim modelu, co oznacza, że oprócz sprzedaży energii, może automatycznie dostosowywać poziom generacji do sygnałów Polskich Sieci Elektroenergetycznych (PSE).
Rola rynku bilansującego i mechanizmu LFC
Rynek bilansujący ma kluczowe znaczenie dla utrzymania równowagi między produkcją a zużyciem energii w czasie rzeczywistym. W sytuacjach nadwyżki lub niedoboru mocy operator systemu wykorzystuje dostępne zasoby regulacyjne, aby stabilizować sieć. Reforma tego rynku otworzyła go dla odnawialnych źródeł energii (OZE), odbiorców i magazynów energii.
LFC to system automatycznego sterowania mocą jednostek uczestniczących w bilansowaniu. PSE przesyła sygnał regulacyjny, na który instalacja powinna zareagować, zmieniając poziom generacji w ramach swoich możliwości technicznych i dostępnej mocy. W przypadku farmy wiatrowej oznacza to przede wszystkim zdolność do szybkiego i kontrolowanego ograniczania produkcji. Zwiększenie generacji jest możliwe tylko wtedy, gdy wcześniej pozostawiono odpowiedni zapas mocy i pozwalają na to warunki wiatrowe.
Wymagania techniczne dla farmy wiatrowej
Aby farma Dąbrowice mogła świadczyć usługi w modelu LFC, konieczna była integracja systemów SCADA oraz wdrożenie funkcji sterowania mocą przez ENGIE. Same turbiny wiatrowe nie są wystarczające do udziału w rynku bilansującym. Wymagane są również zaawansowane systemy pomiarowe, komunikacyjne i informatyczne, które umożliwiają odbieranie poleceń od operatora i potwierdzanie ich wykonania. Instalacja musiała także przejść rygorystyczny proces dostosowania do wymagań technicznych określonych przez PSE.
Znaczenie sterowalnych OZE dla stabilności sieci
Projekt Dąbrowic podkreśla rosnącą rolę sterowalnych źródeł OZE w stabilizacji systemu energetycznego. W miarę spadku udziału konwencjonalnych jednostek wytwórczych, odpowiedzialność za bilansowanie będzie w coraz większym stopniu spoczywać na farmach wiatrowych i fotowoltaicznych. Sterowalne OZE mogą ograniczać potrzebę interwencyjnych działań operatora, jednak nie zastąpią w pełni magazynów energii, elastycznego popytu czy źródeł zapewniających rezerwy niezależnie od warunków pogodowych. Ważne jest, aby pamiętać, że udział w rynku bilansującym nie eliminuje całkowicie nierynkowych redukcji OZE, które mogą wynikać z ograniczeń sieciowych.
Plany rozwoju ENGIE w obszarze elastycznych źródeł
ENGIE Zielona Energia planuje przygotować kolejne swoje farmy wiatrowe do udziału w mechanizmach LFC. Równolegle spółka rozwija projekt magazynu energii w Tursku Wielkim, przejęty od R.Power. Ta instalacja ma osiągnąć moc 250 MW i pojemność 1000 MWh. Rozpoczęcie budowy magazynu zaplanowano na początek 2027 roku, a jego uruchomienie przewidziano na czwarty kwartał 2028 roku. Projekt w Dąbrowicach, choć nie jest największą farmą w kraju, wskazuje na ewolucję modelu pracy OZE, gdzie kluczową wartość zyskują źródła zdolne nie tylko do produkcji energii, ale również do aktywnego reagowania na bieżące potrzeby Krajowego Systemu Elektroenergetycznego.
Opracowano na podstawie informacji rynkowych: HVAC / branża ogólna. Inspiracja źródłowa: GLOBEnergia.
