W roku 2024/25 brytyjski operator systemu elektroenergetycznego (NESO) poniósł koszty zarządzania siecią na poziomie około 1,7 miliarda funtów. Kwota ta wynikała z konieczności ograniczenia produkcji energii z farm wiatrowych oraz jednoczesnego zwiększenia generacji z innych źródeł, często elektrowni gazowych. Główną przyczyną tych wydatków nie jest brak dostępnej energii, lecz niewystarczająca przepustowość sieci przesyłowej pomiędzy regionami o dużej produkcji wiatrowej a centrami największego zapotrzebowania.
Wiatr jest, ale brakuje linii przesyłowych
Większość brytyjskich mocy wiatrowych zlokalizowana jest w Szkocji i północnej Anglii, natomiast największe zapotrzebowanie na energię koncentruje się na południu kraju. Kiedy produkcja energii wiatrowej przewyższa możliwości przesyłowe istniejących linii, NESO jest zmuszone do ograniczenia przepływów, aby zapobiec przeciążeniu infrastruktury. Mechanizm ten polega na zmniejszeniu generacji po jednej stronie wąskiego gardła i zwiększeniu jej po drugiej.
W roku 2024/25 producenci energii wiatrowej otrzymali około 370 milionów funtów za ograniczenie swojej produkcji. Równocześnie, działania mające na celu zwiększenie produkcji elektrowni gazowych w celu zastąpienia ograniczonej energii kosztowały około 910 milionów funtów. Łączne koszty tzw. ograniczeń termicznych sieci wyniosły wspomniane 1,7 miliarda funtów, co stanowi wzrost o 64% w porównaniu z rokiem poprzednim. Wolumen energii objętej tymi działaniami wzrósł o 81%, osiągając 13,5 TWh.
Prognozy i rozwiązania
Problem ten może się nasilić. NESO prognozuje, że w ciągu najbliższych 12 miesięcy koszty ograniczeń mogą wzrosnąć do około 3,2 miliarda funtów. Średni miesięczny koszt jesienią 2026 roku szacowany jest na 335 milionów funtów. W perspektywie roku 2030/31, bez dodatkowych działań, koszty te mogą osiągnąć nawet 7 miliardów funtów, zgodnie z rządowym planem Reformed National Pricing.
Operator systemu energetycznego poszukuje sposobów na złagodzenie sytuacji, m.in. poprzez zwiększanie wykorzystania elastycznego popytu, co pozwoli odbiorcom na przesunięcie zużycia energii na godziny i miejsca, w których jest ona obfita. Kluczowym rozwiązaniem jest jednak przyspieszona rozbudowa sieci przesyłowej. Według NESO, przyspieszenie realizacji zaledwie trzech kluczowych inwestycji przesyłowych z 2031 na 2030 rok mogłoby obniżyć szczytowe koszty o około 4 miliardy funtów. Brytyjski przypadek wyraźnie pokazuje, że szybki rozwój odnawialnych źródeł energii musi iść w parze z równie dynamiczną modernizacją i rozbudową infrastruktury przesyłowej, aby uniknąć wysokich kosztów zarządzania systemem.
Opracowano na podstawie informacji rynkowych: HVAC / branża ogólna. Inspiracja źródłowa: GLOBEnergia.
