W chilijskim regionie Los Lagos, na wyspie Huar, w centrum hodowlanym Huar Norte należącym do Mowi, jednego z największych producentów łososia, uruchomiono innowacyjną pływającą instalację fotowoltaiczną. System o mocy około 290 kWp, opracowany przez norweskie firmy AKVA Group, Alotta Energy i Fjord Maritime, ma na celu znaczące ograniczenie pracy generatorów spalinowych. Po pierwszych miesiącach działania, wyniki przedstawione w maju 2026 roku przez chilijskiego przedstawiciela AKVA Group wskazują na zmniejszenie zużycia oleju napędowego o około 40–50%.
Szczegóły techniczne i działanie systemu
Sercem instalacji jest okrągła konstrukcja o średnicy około 50 metrów, na której zamontowano panele fotowoltaiczne przystosowane do pracy w wymagającym środowisku morskim. Całkowita moc systemu wynosi około 290 kWp, a szacowana roczna produkcja energii elektrycznej to 350 tys. kWh. Elektrownia słoneczna współpracuje z magazynem energii oraz istniejącymi generatorami spalinowymi w układzie hybrydowym. System sterowania priorytetowo wykorzystuje energię słoneczną, następnie energię zgromadzoną w bateriach, a agregaty uruchamiane są wyłącznie, gdy pozostałe źródła nie są w stanie pokryć bieżącego zapotrzebowania.
Rozwiązanie to ma zapewnić ciągłość zasilania kluczowych elementów hodowli, w tym pontonu paszowego, z którego odbywa się automatyczne karmienie ryb. Zasilania wymagają również systemy monitorowania, pompy, urządzenia sterujące oraz zaplecze socjalne dla pracowników.
Potwierdzone korzyści eksploatacyjne
Przed uruchomieniem projektu AKVA Group prognozowała, że instalacja ograniczy roczne zużycie oleju napędowego o około 139,2 tys. litrów, co przełoży się na redukcję emisji CO₂ o około 350 ton rocznie. Początkowo przewidywano, że odnawialne źródła energii pokryją do 57% zapotrzebowania energetycznego obiektu, choć Mowi podawało bardziej ostrożny poziom, do 50%. Dane eksploatacyjne, opublikowane w maju 2026 roku, potwierdzają zmniejszenie zużycia diesla o około 40–50%, co oznacza dostarczanie zbliżonej części energii potrzebnej do pracy pontonu paszowego, niezależnie od zmiennego nasłonecznienia.
Ograniczenie zużycia paliwa przekłada się na rzadsze dostawy oleju napędowego drogą morską, co zmniejsza koszty logistyczne, ryzyko związane z transportem oraz emisje generowane przez jednostki pływające. Dodatkowo, krótsza praca agregatów spalinowych redukuje poziom hałasu i drgań, co poprawia warunki pracy personelu. Chociaż badania w akwakulturze wskazują, że hałas może wpływać na poziom stresu łososi, w przypadku Huar Norte nie opublikowano dotychczas pomiarów hałasu pod wodą ani badań dobrostanu ryb przed i po uruchomieniu instalacji.
Niejasny wpływ na ryby i środowisko wodne
Niektóre publikacje sugerują, że instalacja może służyć jako schronienie dla łososi przed intensywnym promieniowaniem słonecznym i drapieżnikami, a także ograniczać parowanie i stabilizować temperaturę wody. Do tych doniesień należy jednak podchodzić z ostrożnością. Badania nad pływającą fotowoltaiką, prowadzone głównie na zamkniętych zbiornikach słodkowodnych, pokazują, że zacienienie może ograniczać nagrzewanie wody i straty przez parowanie. Jednak hodowla Mowi znajduje się na otwartych wodach morskich, gdzie ograniczenie parowania nie ma praktycznego znaczenia dla ilości dostępnej wody.
Ponadto, nie ma pewności, czy zacienienie zawsze jest korzystne dla ekosystemu. Badania wskazują, że ograniczenie dostępu światła może zmieniać temperaturę, zawartość tlenu, rozwój planktonu oraz strukturę organizmów wodnych. Wiedza o długoterminowym wpływie pływającej fotowoltaiki na organizmy wodne jest nadal ograniczona, a większość eksperymentów prowadzono w niewielkich, sztucznych zbiornikach. W przypadku Huar Norte nie przedstawiono danych potwierdzających zmianę temperatury wody, ograniczenie presji drapieżników (konstrukcja posiada osobne zabezpieczenia przed lwami morskimi) ani poprawę parametrów biologicznych hodowanych łososi.
Potencjał rynkowy w chilijskiej akwakulturze
Według szacunków Alotta Energy, w chilijskich regionach Los Lagos, Aysén i Magallanes działa ponad 600 centrów hodowlanych, z których większość jest poza zasięgiem sieci elektroenergetycznej i polega na generatorach dieslowskich. Firma ocenia, że branża może zużywać ponad 60 milionów litrów paliwa rocznie, generując emisję przekraczającą 160 tys. ton CO₂. Należy jednak zaznaczyć, że są to dane dostawcy technologii, a nie oficjalne bilanse administracji.
Projekt Mowi demonstruje, że hybrydowe systemy łączące fotowoltaikę, magazyny energii i generatory mogą efektywnie ograniczyć spalanie paliwa bez konieczności całkowitej przebudowy istniejącej infrastruktury. Generatory nadal stanowią zabezpieczenie w pochmurne dni i przy dużym zapotrzebowaniu, ale ich czas pracy jest znacznie skrócony. Chociaż Huar Norte nie jest pierwszą pływającą instalacją fotowoltaiczną w chilijskiej akwakulturze (podobną platformę uruchomiono w 2022 roku w centrum Huito), rozwiązanie Mowi wyróżnia się jako pierwsza w kraju klatka hodowlana z panelami zintegrowanymi bezpośrednio z jej konstrukcją. W październiku 2025 roku Alotta Energy podpisała umowę z producentem Trusal (grupa Salmones Austral) na budowę pierwszej elektrowni i możliwość realizacji kolejnych pięciu.
Opracowano na podstawie informacji rynkowych: Sonel. Inspiracja źródłowa: GLOBEnergia.
